Artikel uit nieuwsbrief: Ab Flipse
Zoals sommigen van jullie weten wonen Erika en ik sinds half september in Duitsland, nét over de Nederlandse grens. We hebben ons huis en kantoor in Lelystad verkocht en een huis gekocht in Duitsland. Onze zakelijke activiteiten zetten wij voort vanuit ons nieuwe kantoor in Ootmarsum (Overijssel). We hebben bewust gekozen voor een hybride vorm van wonen en werken. Formeel zijn we nu ‘grensarbeiders'. De vraag waarom heb ik diverse keren in podcasts beantwoord, maar nog nooit in onze eigen nieuwsbrief. Vreemd misschien, daarom hieronder een toelichting.
Iedereen die mij een beetje kent weet dat ik grote moeite heb met hoe het er nu aan toegaat in Nederland. En daarmee bedoel ik niet alleen de financiële en fiscale druk die alle perken te buiten gaat… Daarover straks meer.
Het aantreden van het kabinet Jetten gaf mij persoonlijk het laatste zetje om Nederland te verlaten.
In het kort hieronder de belangrijkste overwegingen voor deze stap. Daarbij realiseren wij ons goed dat er in Duitsland ook de nodige problemen zijn die inherent zijn aan de uiterst precaire situatie in de EU.
Financieel
Meer woonruimte voor een lagere prijs
Boodschappen en drogisterijartikelen zijn hier goedkoper
Autorijden is veel goedkoper
Lagere gasprijzen
Geen jaarlijkse box 3 vermogensbelasting
Hogere rente op spaarrekeningen
“Het aantreden van het kabinet Jetten gaf mij persoonlijk het laatste zetje om Nederland te verlaten. ”
Maatschappelijk en ethisch
Nederland is verregaand geseculariseerd en te progressief in wetgeving, terwijl Duitsland institutioneel sterker verbonden is met de kerk en een meer traditionele, behoudende moraal kent.
Ook medisch-ethische wetgeving als het gaat om euthanasie, abortus, draagmoederschap en IVF in Nederland botst met alles wat in ons is.
En Nederland is doorgeschoten als het gaat om LHBTQ+ rechten en woke beleid. De Duitse benadering is veel meer principieel en juridisch van aard.
Politiek
Het verschil tussen het gecentraliseerd koninkrijk der Nederlanden en een federale republiek zoals Duitsland (of Zwitsersland) zorgt voor een totaal andere politieke dynamiek. Waar in Nederland de macht traditioneel in Den Haag ligt, is de macht in Duitsland bewust verdeeld.
Feitelijk is Nederland een eenheidsstaat waar bijna alles vanuit Den Haag wordt aangestuurd. Duitsland daarentegen is een federale staat bestaande uit 16 deelstaten. Elke deelstaat is in feite een ministaatje met een eigen grondwet, eigen parlement, eigen premier en een eigen beleid.
Waar Duitsland zoekt naar een breed gedragen politieke oplossing om alle problemen het hoofd te bieden, zien we dat Nederland politiek op slot zit. De groen-links liberale koers heeft ons land kwetsbaar en onbestuurbaar gemaakt.
Massamigratie, asiel en instroom
Wanneer we kijken naar de houding en het beleid ten opzichte van dit thema, zijn er scherpe verschillen in de manier waarop de politieke systemen en de maatschappij in beide landen hiermee omgaan.
Waar Nederland worstelt met interne politieke verdeeldheid en juridische blokkades, grijpt Duitsland veel directer en harder in op nationaal niveau door middel van grenscontroles en concrete wetgeving. In Nederland zien we dat het asielbeleid politiek zwaar is gepolariseerd en volledig is vastgelopen in wetgevingsblokkades en misschien ook wel onwil.
Klimaatmaatregelen en stikstof beleid
Op het gebied van klimaatmaatregelen en het stikstofbeleid laten beide landen een fascinerend contrast zien. Nederland zit juridisch en maatschappelijk volledig op slot door een acute stikstofcrisis, terwijl de stikstofdiscussie in Duitsland nauwelijks leeft.
Bij het algemene klimaatbeleid worstelen beide landen met de energietransitie, maar maakt Duitsland op dit moment radicalere keuzes rondom haar energiebronnen.
“Waar Nederland worstelt met interne politieke verdeeldheid en juridische blokkades, grijpt Duitsland veel directer en harder in op nationaal niveau door middel van grenscontroles en concrete wetgeving. ”
Criminaliteit en veiligheid
De aanpak van criminaliteit laat ook grote verschillen zien. Nederland leunt zwaar op digitale surveillance, preventie en een centrale regie, terwijl Duitsland kiest voor een traditionele, fysieke politieaanwezigheid op straat en een veel strengere, formele afhandeling door het justitiële apparaat.
Een mooi voorbeeld is hoe beide landen omgaan met bijvoorbeeld woninginbraken. Duitsland hanteert een bikkelharde landelijke wetgeving voor woninginbraak, de minimale straf voor een inbraak in een permanent bewoond huis is één jaar onvoorwaardelijke gevangenisstraf. In Nederland is dat ondenkbaar.
Privacy
Ook hier zijn de verschillen groot. Duitsland kent vanwege historische trauma's (Gestapo en Stasi) een extreem strenge privacywetgeving. Permanente camerabewaking op bijvoorbeeld openbare plekken is juridisch aan loodzware banden gelegd. Het filmen van de openbare weg met een particuliere deurbelcamera of dashcam is in de basis zelfs verboden of nauwelijks bruikbaar als bewijslast in de rechtszaal. De Duitse politie moet het bij de opsporing van straatroven en inbraken dus veel vaker hebben van ouderwets getuigenverhoor en forensisch sporenonderzoek.
Opstelling t.a.v. Israël en de radicale islam:
Duitsland hanteert een principiële benadering waarbij de bescherming van Israël en het verbieden van radicaal-islamitische structuren direct verankerd zijn in het staatsbelang en de wet. In Nederland daarentegen is er alle ruimte voor kritiek op Israël en wordt er geen enkele actie ondernomen als het gaat om antisemitisme of verheerlijking van islamitische terreur. Nederland loopt zelfs voorop als het gaat om wet- en regelgeving die gericht zijn tegen de staat Israël.
Dit alles heeft ons doen besluiten Nederland te verlaten en deze stap te zetten (Plan B). Daarbij komt dat de reisafstand naar Nederland betrekkelijk kort is. Het is fijn om niet al te ver te hoeven rijden om je kinderen en vrienden te ontmoeten of een zakenrelatie persoonlijk te kunnen spreken.
Tot slot:
Onze ervaringen tot nu toe zijn heel positief. Mensen in Duitsland zijn respectvol en beleefd, begroeten elkaar, er is nauwelijks agressie, de achterdeur hoeft niet op slot ... En op zondag vind ik het heerlijk rustig omdat alle winkels dan gesloten zijn. Kortom: we genieten in deze grensstreek van onze nieuwe omgeving. Van de rust, de ruimte en de mooie natuur.
Natuurlijk houd ik plannen voor een plan C … De dreiging blijft bestaan en de drang om te zoeken naar een ‘escape’ voor als het in Europa uit de hand loopt is onveranderd. Maar daarover misschien later meer 😉.